William Burroughs was an American novelist, short story writer, essayist and spoken word performer. A primary figure of the Beat Generation, he is considered to be “one of the most politically trenchant, culturally influential, and innovative artists of the 20th century.” In the music industry he is a cultural legend, having influenced several generations musicians. He is on the album cover of The Beatles “Sgt. Pepper’s Lonely Hearts Club Band“, he is in the video for the U2 song “Last Night on Earth“, he released a collaboration with Kurt Cobain and his writings even inspired the band name Steely Dan. His cult like status in the music industry is evident in these photos of Burroughs with some of the musicians he has inspired. Remember, these musicians wanted to meet him, not the other way around…
Frank Zappa
Mick Jagger
Jimmy Page
David Bowie
Deborah Harry
Joe Strummer
Madonna
Tom Waits
Patti Smith
Kim Gordon (Sonic Youth) & Michael Stipe
Kurt Cobain
And finally Kurt Cobain, who even collaborated with his idol Burroughs on a lengthy 9:42 song titled The “Priest” They Called Him (1992) in which Cobain provided a distorted guitar backing track behind Burroughs spoken word. The two did not meet in person during the collaboration but they did meet a year later at Burroughs home in Lawrence, Kansas in October of 1993.
As Kurt drove away, Burroughs remarked to his assistant,
“There’s something wrong with that boy; he frowns for no good reason.”
The “Priest” They Called Him (1992)
William S. Burroughs died on August 2, 1997 but he left an infinite amount of material to the future generations. View original post
William Burroughs at 100: Thurston Moore on seeing him watch Patti Smith at CBGB, his response to Kurt Cobain’s suicide and ‘cut-up’ songwriting
This entry was posted on February 5, 2014, in NME. Bookmark the permalink.
“Panorama of the City of Interzone. Opening bars of East St. Louis Toodleoo … at times loud and clear then faint and intermittent like music down a windy street…. The room seems to shake and vibrate with motion…”
That was how William S Burroughs introduced the world to the ‘Interzone’ in his heroin-and-hashish-soaked 1959 novel ‘Naked Lunch’. Those few bars of Duke Ellington were just the beginning. Rarely has a writer had as much of an impact on rock’n’roll as Burroughs, who was born 100 years ago today on 5 February 1914.
Kurt Cobain was such a big fan that he played discordant guitar on a spoken-word performance called ‘The “Priest” They Called Him’. The Beatles put him on the Sgt. Pepper’s sleeve. Jagger and Richards used his ‘cut-up’ technique of rearranging words from their notes to help them write lyrics for ‘Exile On Main St.’s ‘Casino Boogie’.
While Burroughs lived all over the world, including in London and in Tangier, in north Morocco, the city that inspired ‘Interzone’, he is perhaps most associated with the New York scene that he inhabited with fellow poets and writers like Allen Ginsberg and Jack Kerouac. In later life, these writers became icons to the city’s burgeoning punk rock scene, particularly songwriters like Lou Reed, Patti Smith and Richard Hell.
Sonic Youth’s Thurston Moore moved to New York as a teenager to become a part of this scene. I spoke to him about his memories of the author as an old man:
What was your first impression of Burroughs?
I used to live near him in New York City. I first moved to New York in ’77 and he was living in ‘The Bunker’ in the Bowery, which was a sort of mythological place that John Giorno, the poet, resided in. Burroughs lived downstairs from him, underneath the street. I would see Burroughs walking around sometimes in the Bowery. You saw all those cats walking around at that time: Allen Ginsberg lived down the street from me with Peter Orlovsky. I would see them holding hands on the subway, which was fascinating. It was more of a small town in New York City in those days. Everybody knew each other. You would see all the people who were celebrated in that scene, such as those guys, and then the punk rock people like Tom Verlaine and Richard Hell and Patti Smith. Everybody lived in sort of the same area. There was this little village, and the area was starting to draw attention to itself because of CBGB.
Was he going to the shows?
When I first saw William Burroughs he was sitting in the audience at CBGB when Patti Smith was playing. It was really interesting, because usually that club was just crammed full of kids my age, 19 or 20 years old. I remember going to see Patti Smith there, late 76 or early 77, and she was pretty much at her apex at that point. I remember the place being really crowded, and in the day CBGB had tables and chairs and they served hamburgers and there were dogs walking around. I don’t think it was really set up to deal with the capacity crowds that started coming in there. They got rid of the tables and chairs after a while, but they still had them then. I remember it being jam-packed and sitting tightly up against this little round wooden table, and all of a sudden people who worked there came into the middle of the room and just started yelling, pulling people out of the chairs and pushing people away. They slammed down a table right in the middle of the room and threw some chairs around it. Everybody was really upset while this was going on. Then they escorted William Burroughs and a couple of his friends in and sat them down very diplomatically at this table. I remember sitting there thinking: ‘Oh my God, it’s like William Burroughs’. He was this old, grey eminence in a tie and a fedora. He sat there and looked around at us. He didn’t seem to feel very guilty about taking up all this space. Then Patti came out in leather trousers and absolutely decimated the place. I remember that was probably the most fabulous Patti Smith performance I ever saw. She was on fire, knowing that William Burroughs was sat right in the middle of the room watching this concert.
There was another club downtown called The Mudd Club. I started going there and you’d never know what was going to happen. There were no flyers or anything. Sometimes it would be a band or some performance art or a poet or whatever. One of the first times I walked in there they set up a folding card table onstage and William Burroughs did a reading. He did it a few times during those first few years of The Mudd Club, 78-79. That was fabulous. It was a very neighbourhood thing, and he was really acerbic. Cutting and biting.
Around that time they had the Nova Convention, which was one of the first celebrations of William S Burroughs. John Giorno instigated it. There were things that happened all over the city but there was a main concert which I got tickets for. There was a cavalcade of people announced for it: Patti Smith, Frank Zappa, Keith Richards, Brion Gysin and all the literary people. Everybody was there, except Keith Richards never showed up. Much to the audience’s dismay, because I think he sold a lot of tickets! We were all excited to see what that was all about because it was purported that Keith Richards wrote the lyrics to ‘Satisfaction’ after reading William Burroughs. It was a great event, and that was the first real gracing of William Burroughs as a cultural icon. That was a wonderful thing.
Did you meet him?
I didn’t meet him until he moved away. He relocated to Lawrence, Kansas and Sonic Youth was on a little miniature tour opening up for REM. REM were playing huge arenas and Sonic Youth would come out and the audience would sit there confounded. That happened all through the tour. It happened that we were in Kansas and James Grauerholz, who was his assistant/confidante/lover was a Sonic Youth fan. He was also possibly an REM fan, and Michael Stipe certainly moved in literary circles. He was a huge Patti Smith fanatic, as we both were, although she had disappeared from the scene at that point. She had married Fred Smith and to all intents and purposes she had vanished from the culture as an active presence. So we got this invite from Grauerholz for REM and Sonic Youth to visit Burroughs. So we went and that’s where we met him. I always remember walking into his little house in Lawrence, Kansas, which was one of these houses that Sears Roebuck had sold during the Fifties as Do-It-Yourself build-your-own house deals. It was quite interesting. He was extremely welcoming. He was elderly. He had magazines and books everywhere about knives and guns. That was a little off-putting. I didn’t know what to think of that because that was the last thing I was interested in. I tried to engage him in conversation: ‘So you’re obviously really into knives and guns?’ I asked him if he had a collection and I think he said yes. I asked him if he had a Beretta and he said: ‘Ah, that’s a ladies’ pocket-purse gun. I like guns that shoot and knives that cut.’ He was pretty sweet. I remember Michael Stipe had a hat on and he was going to toss it down. William thought he was going to toss it on the bed so he said: ‘No, no, no, don’t throw it on the bed!’ He really believed in these superstitions. I always remember that, even though of course Michael said: ‘I was never going to throw it on the bed. That was not my intention.’ Anyway, we had a nice visit with him. We visited his Wilhelm Reich orgone machine in the back yard. I sat in it and it was full of cobwebs.
Sonic Youth went back independently a few years later. It was right after Kurt Cobain had died. They’d done that recording together. I always remember William talking to me about it. He had this look in his eye like: ‘Why would anybody take their own life?’ He couldn’t make sense of it. Why would you do that? Why would you disturb your energy and your cosmic soul like that? You don’t do that. You protect it. You have to fight for it. You can do whatever you like, you can take heroin your entire life, you can be an alcoholic or you can be a creep, but you don’t eradicate yourself. You don’t kill yourself purposefully. He had this look on his face that was very childlike. He was questioning why anyone’s psychology would take them there? I said, ‘I don’t know, but I think some people get overwhelmed by their own bio-chemical, depressive feelings. They feel like they can’t take it. They get really lost. It’s nothing we can intellectualise.’ That was interesting. We talked. My daughter was in her first year, I remember. She was starting to make some noise in the house while he was talking. She was in my arms and she was whining. He put his hand up towards her face. I thought: ‘Uh oh! I need to stand tall here’ but basically he just did this little hand movement and she immediately quieted up. It was like this magician’s hand movement. He was a father. His son died tragically while he was still alive. I think William dealt with a lot of personal horrors of intimacy, with his wife, his son and his own personal and sexual feelings.
How much impact did his work have?
He was very radical to me as a writer. I first read about him in rock’n’roll publications, especially Creem Magazine in the early Seventies when Lester Bangs was the editor. He would talk about William Burroughs in conjunction with Lou Reed or the Velvet Underground, and certainly Patti Smith would reference William Burroughs. Right around 73 or 74 I started reading him. I read it as prose poetry. There’d be these repetitive lines that would be added to rat-a-tat-tat. He had this American gangster kind of language. It was very curious and intriguing, and it was very musical, what he wrote. It was somewhat like reading Kerouac. He had a complete knowledge of literature but also a disregard for regulations.
Did he influence your own songwriting?
I think he influenced me. I think that describing things that were horrific, but transforming them into romantic notions, I think it was that. I think I was probably more inspired by people he had inspired. Certainly writers like Patti Smith, Lou Reed, Tom Verlaine and Richard Hell. Even John Lydon was influenced by him. Characters like Johnny Yen. I think certainly Iggy Pop was very inspired by Burroughs. Those songs on ‘Lust For Life’ and ‘The Idiot’. Then journalists like Richard Meltzer and Lester Bangs.
At the Nova Convention he read this poem that he introduced by saying it had been inspired by a trip to London. He had this whole connection to the London underground of radical poetry, people like Jeff Nuttall. Then he was also publishing pieces for men’s magazines like Mayfair. He was living on Drury Lane and being part of the scene around the Indica Bookstore that Barry Miles had. He was a big part of the London scene, hanging out with Ian Sommerville, Iain Sinclair and all those guys. London was a big part of his history. For me now living in London it’s something I really relate to, Burroughs’ time here, as an American in London. I remember at this reading he said: ‘There’s a rock’n’roll group in London called the Sex Pistols who have a song called ‘God Save The Queen’. I’ve written my own song. It’s called ‘Bugger The Queen’. It was a really anti-authority, anti-royalty and anti-privilege piece of writing. It was wonderful, because a lot of people in New York, a lot of Americans, don’t really have much consciousness about royalty at all. It’s this funny thing that happens in the rest of the world that happens in Walt Disney films. It has no effect in any cultural way. The whole audience was chanting the phrase ‘Bugger The Queen’ every time he said it. ‘Bugger The Queen!’ I’ve always wanted to record that song, but I don’t want to get thrown out of the country now I live in England.
I think the idea of writing under the influence of genuine vision, and to be locked away with your typewriter and just let it roll like that, will always make him an influence on new artists. I think his influence continues, and certainly with this centennial this year it seems that lots of people are interested in representing different aspects of William Burroughs’ life, here in London, New York and Boulder, Colorado. That’s where NaropaUniversity is, where he taught and where I lecture every summer. This year I’ll be doing a course a which focuses on Burroughs’ relationship to rock music. There’s a real relationship there. There are bands who named themselves after his writing. Soft Machine. Matching Mole, which comes from the French for Soft Machine. Even punk bands like Dead Fingers Talk. Iggy Pop singing songs like ‘Here comes Johnny Yen again’. Even the phrase ‘heavy metal’ comes from his ‘heavy metal kids’, which is something Lester Bangs brought into the lexicon of rock’n’roll. I talk about all that, and any music that is trying to exhibit ‘Burroughsian’ ideas. We look at what that means. It comes out of the fall-out of ‘hippy’ and utopian desires and all this kind of thing. There’s a kind of anger and it takes the piss out of this dream of utopia. It’s somewhat naïve to the powers of the establishment, which is where people like McClaren and the Pistols and The Clash started to come in. For any of us coming in at that point that was what we had to do if you had any interest in defining yourself. He was really central to that, and Allen Ginsberg as well.
He interviewed Jimmy Page for Crawdaddy magazine. Page was into mysticism and Aleister Crowley’s writing. Burroughs was certainly interested in metaphysics and outer space. He was very interested in life beyond the human realm. He was very interested in Scientology as well. He researched all this stuff. I don’t think he was a cultist, because I think he probably took that line that he wouldn’t want to belong to any group that would have him as a member.
Did you use his ‘cut-up’ technique?
The cut-up process was definitely something I used, and I do that not only with literary language but with music as well. You’re working traditionally with verses and choruses and bridges, but something I’ve always been interested in is what happens if you take things and move them around. In a way, that was always the modus operandi of Sonic Youth. There was always talk of Sonic Youth being this experimental band in terms of guitars or other things, but actually the most experimental thing about the band was song structure. How we took traditional song structure and would try techniques with it. One of those techniques was certainly that cut-up technique. I would certainly do that with lyrics. I would take pieces from different notebooks and I would cut them up to create new meanings, or a new unity. I always liked that. I think it was really successful. I thought it was really interesting when I read an interview with Jagger talking about doing that on ‘Exile on Main Street’. He found it to be a successful strategy for lyric writing.
An abridged version of this interview appeared in NME, 8 February 2014 under the headline ‘The beat goes on’.
In honor of what would have been Kurt Cobain’s 40th birthday on 20 February 2007, RealityStudio offers this dossier documenting the relationship between Cobain and William S. Burroughs. Cobain greatly admired Burroughs, instigating their collaboration on The “Priest” They Called Him and visiting the Beat legend at his home in Lawrence, Kansas. And while Burroughs does not seem to have been especially impressed with the music of Nirvana, he was greatly saddened by Cobain’s suicide. Here is the story.
At Timberland Library [high school senior Kurt Cobain] discovered S.E. Hinton and William Burroughs, whose work would have an increasing influence on Cobain’s life. He read Burgess admiringly and J.D. Salinger without complaint. Cobain hated Scott Fitzgerald, whose critical resurgence was in decline, neither liked nor understood Faulkner and couldn’t talk about Hemingway without losing his temper.
Allen [Ginsberg] wasn’t always a good judge of talent. The Kerouac School rejected Kurt Cobain’s application, but they accepted mine. Go figure. Life isn’t just unfair, it’s weird.
When the tour hit Rotterdam on the first of September [1991], it was almost with a nostalgic wistfulness that Kurt approached the last show. He was wearing the same T-shirt he’d had on two weeks earlier — it was a bootlegged Sonic Youth t-shirt — which had gone unwashed, as had his jeans, the only pair of pants he owned. His luggage consisted of a tiny bag containing only a copy of William S. Burroughs’ Naked Lunch, which he had found in a London bookstall.
Kurt’s got a literary bent, and jokes that he likes “anything that starts with a B. I think I like Burroughs best, and I’m into Bukowski and Beckett.” He’s a fan of William Burroughs’ dense style, and admires the “cut-up” writing technique he pioneered in the ’40s, calling it revolutionary.
In the autumn of 1992 Burroughs and Cobain collaborated on The “Priest” They Called Him. (Listen to an excerpt.)
Cobain himself was an acknowledged fan of Burroughs’ oeuvre and first met with his hero in culture-space on a recording entitled The “Priest” They Called Him. This EP is constructed from a reading by Burroughs (recorded at his home in Lawrence, Kansas on 25 September 1992) overdubbed with Cobain’s guitar accompaniment (recorded in November 1992, at Laundry Room Studios in Seattle). Cobain later faxed Burroughs asking if he would play a crucifixion victim in a video for Nirvana’s forthcoming “Heart-Shaped Box” single. Burroughs declined but a meeting between the two was arranged and took place at Burroughs’ home in October 1993.
Interviewer: How did you get on with William Burroughs when you recorded together recently?
Cobain: That was a long distance recording session. [Laughs] We didn’t actually meet.
Interviewer: Did he show a genuine awareness of your music?
Cobain: No, we’ve written to one another and we were supposed to talk the other day on the phone, but I fell asleep — they couldn’t wake me up. I don’t know if he respects my music or anything; maybe he’s been through my lyrics and seen some kind of influence from him or something, I don’t know. I hope he likes my lyrics, but I can’t expect someone from a completely different generation to like rock’n’roll — I don’t think he’s ever claimed to be a rock’n’roll lover, y’know. But he’s taught me a lot of things through his books and interviews that I’m really grateful for. I remember him saying in an interview, “These new rock’n’roll kids should just throw away their guitars and listen to something with real soul, like Leadbelly.” I’d never heard about Leadbelly before so I bought a couple of records, and now he turns out to be my absolute favorite of all time in music. I absolutely love it more than any rock’n’roll I ever heard.
Interviewer: The song you’ve recorded together makes references to shooting up, and Burroughs’ own history of drug-taking is no secret. Were you worried that this collaboration might throw the spotlight on press rumours that you’ve had considerable experience with hard drugs yourself?
Cobain: I don’t think it’s any secret any more, it’s been reported so much for so long. I really don’t care what anyone thinks about my past drug use — I mean, I’m definitely not trying to glorify it in some way. Maybe when I was a kid, when I was reading some of his books, I may have got the wrong impression. I might have thought at that time that it might be kind of cool to do drugs. I can’t put the blame on that influence but it’s a mixture of rock’n’roll in general — you know, the Keith Richards thing and Iggy Pop and all these other people who did drugs. I just thought it was one of those things that you do to relieve the pain, but… As I expected before I started heroin, I knew at the beginning that it would become just as boring as marijuana does. All drugs, after a few months, it’s just as boring as breathing air. I’ve always lied about it because I never wanted to influence anybody, I didn’t want anyone to consider the thought of doing drugs because it’s really stupid.
Courtney returns, so we head back downstairs and, after a little difficulty trying to get the tape deck to work, myself and Courtney sit cross-legged on the floor. An avalanche of records surrounds us; Sub Pop singles of the month, Kleenex, Opal, Mudhoney, even Suede is here, PJ Harvey’s “Rid Of Me” is on the turntable, and a few books are scattered on the carpet; John Steinbeck, Jean Paul Sartre, William Burroughs’ Queer. Kurt grabs a book by Leonard Cohen, looks at us bemusedly and retreats upstairs.
What “Heart-Shaped Box” meant to Kurt is best surmised by the treatment he wrote for the song’s video. Kurt envisioned it starring William S. Burroughs, and he wrote Burroughs begging him to appear in the video. “I realize that stories in the press regarding my drug use may make you think that this request comes from a desire to parallel our lives,” he wrote. “Let me assure you, this is not the case.” But exactly what Kurt hoped to achieve by casting the writer was never clear. In his attempt to convince Burroughs to participate, he had offered to obscure the writer’s face, so that no one other than Kurt himself would know of his cameo. Burroughs declined the invitation.
The journals sketch the evolution of the video’s symbol-laden, elliptically autobiographical narrative. At first, it was to star William Burroughs, whom Cobain evidently revered as a long-lived defier of convention (overlooking the fact that Burroughs survived only because he switched from heroin to marijuana early on) and for his aleatoric compositional technique, morbid mythology, and sardonic W.C. Fieldsian cynicism. Here was the first scene, expressing Cobain’s sense of himself as repository of Burroughs’ artistic spirit: “William and I sitting across from one another at a table (black and white) lots of Blinding Sun from the windows behind us holding hands staring into each others eyes. He gropes me from behind and falls dead on top of me. Medical footage of sperm flowing through penis. A ghost vapor comes out of his chest and groin area and enters me Body.”
Burroughs wouldn’t do the video, so Cobain used a generic old man on a cross and pecked at by crows. To him, birds also symbolized old men advocating death: “Me–old man,” he writes. “Have made my conclusion. But nobody will listen anymore. Birds [are] reincarnated old men with tourrets syndrome . . . their true mission. To scream at the top of their lungs in horrified hellish rage every morning at daybreak to warn us all of the truth . . . screaming bloody murder all over the world in our ears but sadly we don’t speak bird.” Clearly, Cobain spoke bird.
In October 1993 Cobain met in Burroughs in Lawrence, KS.
During this first week of the tour, Alex MacLeod drove Kurt to Lawrence, Kansas, to meet William S. Burroughs. The previous year Kurt had produced a single with Burroughs titled The “Priest” They Called Him, on T/K Records, but they’d accomplished the recording by sending tapes back and forth. “Meeting William was a real big deal for him,” MacLeod remembered. “It was something he never thought would happen.” They chatted for several hours, but Burroughs later claimed the subject of drugs didn’t come up. As Kurt drove away, Burroughs remarked to his assistant. “There’s something wrong with that boy; he frowns for no good reason.”
Burroughs describes the meeting… “I waited and Kurt got out with another man. Cobain was very shy, very polite, and obviously enjoyed the fact that I wasn’t awestruck at meeting him. There was something about him, fragile and engagingly lost. He smoked cigarettes but didn’t drink. There were no drugs. I never showed him my gun collection.” The two exchanged presents — Burroughs gave him a painting, while Cobain gave him a Leadbelly biography that he had signed. Kurt and music video director Kevin Kerslake originally wanted Burroughs to appear in the video for “In Bloom.”
“I’ve been relieved of so much pressure in the last year and a half,” Cobain says with a discernible relief in his voice. “I’m still kind of mesmerized by it.” He ticks off the reasons for his content: “Pulling this record off. My family. My child. Meeting William Burroughs and doing a record with him.
In Lawrence, meanwhile, William Burroughs sat poring over the lyric sheet of In Utero. There was surely poignancy in the sight of the eighty-year-old author, himself no stranger to tragedy, scouring Cobain’s songs for clues to his suicide. In the event he found only the “general despair” he had already noted during their one meeting. “The thing I remember about him is the deathly grey complexion of his cheeks. It wasn’t an act of will for Kurt to kill himself. As far as I was concerned, he was dead already.” Burroughs is one of those who feel Cobain “let down his family” and “demoralized the fans” by committing suicide.
A group calling itself “Friends Understanding Kurt” faxed a press release to various news organizations, claiming a “string of suicides associated with the [dream] machine since the 1960s.” The press release stated after he obtained one of the devices, “Kurt immediately commenced a habitual, perhaps maniacal use of the Dream-machine, then took it with him to his and Courtney’s shared Seattle mansion where he stationed himself with the device in a room above the garage.” It stated the Dream Machine was found in the room where Cobain died, although police and medical examiner reports contradict that. Nevertheless, the claims were widely published. William S. Burroughs, who knew Cobain and had collaborated with him, dismissed such speculation as “nonsense…” The Cobain story was ultimately proved to be a hoax.
An old diary of mine from my love affair (marriage) surfaced at Sanctuary today. I read it. I miss being loved by a husband very much… there were pictures of Kurt in there… pictures of Kurt walking with William Burroughs. I really miss him.
A source that wishes to remain anonymous provided these pictures of a painted collage that Burroughs sent to Cobain for his 27th birthday, less than two short months before the singer’s death.
Revolution Rock: The Raincoats: Gdyby ta historia nie była prawdziwa, to wydawałaby sie żywcem wyjęta z tandetnego niezależnego filmu z ostatniej dekady ubiegłego wieku. W...
The Raincoats
Gdyby ta historia nie była prawdziwa, to wydawałaby sie żywcem wyjęta z tandetnego niezależnego filmu z ostatniej dekady ubiegłego wieku. W skrócie: gwiazdor rocka, outsider i neurotyk, szuka w obcym mieście krążka zespołu, którego słuchał namiętnie jako nastolatek w małej amerykańskiej mieścinie. Znajduje go w końcu w kultowym sklepie z płytami, i od sprzedawcy dowiaduje się, że jego wokalistka stoi za ladą w innym sklepie tuż za rogiem. Gwiazdor odnajduje ją, opisuje to niezwykłe spotkanie na wkładce do swojego najnowszego albumu, zachęca zespół do reaktywacji, oferując trasę koncertową z jego własną formacją. Historia oczywiście bez happy endu, ponieważ na kilka tygodni przed koncertami gwiazdor przedawkowuje heroinę i schodzi z tego świata, pozostawiając swoją ulubioną wokalistkę za sklepową ladą.
Klucz do tej historii jest następujący: gwiazdor to nie kto inny niż Kurt Cobain, sklep z plytami nazywa sie Rough Trade, a spotkana idolka szczenięcych lat to Ana da Silva z grupy The Raincoats. Wznowiono właśnie ich debiutancki album, będący - zdaniem niżej podpisanego - niezwykle oryginalnym i poetyckim arcydziełem postpunkowego rocka, wzbogacony o fragment filmowego zapisu koncertu zagranego przez zespół w Warszawie w 1978 roku. Bo trzeba wiedzieć, że The Raincoats w kwietniu 1978 roku wystapił jako pierwsza zagraniczna grupa punkowo-nowofalowa na koncercie w Polsce, a być może w całym dawnym KDL-u.
Z Aną da Silva i Giną Birch rozmawiał Wojtek Kozielski.
The Raincoats
Po długiej przerwie The Raincoats wystąpią w maju na festwalu All Tomorrow's Parties. Nie byłyście ostatnio zbyt aktywne koncertowo - poza paroma sporadycznymi występami nie grałyście od wielu, wielu lat. Co czujecie wracając na scenę po tak długiej przerwie?
Gina Birch: To była długa, długa przerwa... Reaktywowałyśmy się w połowie lat 90., ale w międzyczasie pracowałyśmy nad projektami solowymi, tudzież współpracowałyśmy z innymi ludźmi i ciagle przebywałyśmy w pewnej strefie twórczej. To jednak wspaniałe uczucie grać znowu jako Raincoats. To co robimy opiera się w pewnym sensie na niedociągnięciach, i myślę, że brzmi to swieżo - pomijając fakt, że w kółko gramy te stare rzeczy. Jest więc w tym coś żywego. Andy Gill (gitarzysta Gang of Four - przyp. WK) powiedział kiedyś w rozmowie ze mną, że za każdym razem kiedy ogląda nas na żywo ma uczucie jakbyśmy robiły to pierwszy raz. Myślę, że to wszystko opiera się na emocjach i wzajemnym stapianiu się różnych elementów, więc za każdym razem, kiedy gramy będą w tym jakieś nowe niuanse.
Minęło już ponad 30 lat, odkąd zaczęłyście wspólnie grać. Wasza muzyczna spuścizna jest wciąż żywa, jednakowoż gracie już dla zupełnie innej publiczności w zupełnie innych czasach, w odmiennym klimacie kulturowym i politycznym. Także wasza nowa publiczność dociera do waszej muzyki w inny sposób - nie poprzez płyty, lecz przez internet.
GB: Tak. To zabawne, nieprawdaż? Kiedy dorastałam, pojęcie 'trzydzieści lat temu' odbierałam jak milion lat. Teraz wydaje mi się, że trwa to tyle co pięć minut. Pewnie dla dzieciaków możemy być zjawiskiem sprzed wieków, ale dla nas samych to tak jakby byłyśmy tylko pięć minut starsze.
Ana Da Silva: Wielu młodych wciąż odwołuje się do muzyki nagranej przez nas i ludzi w naszym wieku; w dalszym ciągu są tego częścią. Nas bynajmniej nie inspirował Frank Sinatra czy ludzie tego pokroju...
GB: W tamtych czasach była większa przepaść między generacjami, choć z drugiej strony Velvet Underground grali podobne rzeczy 15 lat wcześniej niż my.
AdS: Tak, jednak oni byli wtedy czymś znacznie bardziej współczesnym. Słuchałam ich płyt w trakcie studiów i była w tym jakaś ciągłość. Nie była to muzyka, która powstała zanim ja sama przyszłam na świat.
W czasch, kiedy zaczynałyście jako zespół, rock'n'roll był w pewnym sensie reakcją na muzykę tworzoną wcześniej. Teraz, kiedy spotykam ludzi młodszych ode mnie, wydaje mi się, że dla nich wszystko jest 'cool', nie kontestują niczego, co powstało wcześniej. Wydaje mi się, że kontestacja muzyki wcześniejszych generacji generalnie skończyła się jakiś czas temu i ściśle przynależy do kultury XX wieku.
AdS: Myślę, że opiera się to na nostalgii i modzie na retro... Ponieważ były to czasy buntu, to nasza muzyka była też w pewnym sensie buntownicza.
GB: Myślę, że byłyśmy awangardowymi buntowniczkami, i wydaje mi się, że w pewnym sensie wyprzedziłyśmy swój czas, nieprawdaż?
AdS: Przynajmniej tak mówią ludzie. (śmiech)
GB: Zaczynałyśmy w odpowiednim dla nas czasie. Nie próbowałyśmy świadomie robić niczego perwersyjnego czy odjechanego, próbowałyśmy po prostu robić swoje, coś świeżego i ekscytujacego. Poza tym obie studiowałyśmy sztuki plastyczne i w naturalny sposób próbowałyśmy robić to odrobinę inaczej, choć z drugiej strony bynajmniej nie próbowałyśmy być częścią tej dziwacznej awangardowej sceny muzycznej. W tamtych czasach awangarda wydawała się być częścią muzyki systemu, a nas głównie inspirowały rzeczy typu: The Clash, Buzzcocks, The Slits, Patti Smith, Television, plus wszystkie inne zespoły z tego kręgu. Tudzież duzo reggae - w tamtych czasach dub i reggae były czymś wyjątkowym, nie tylko Bob Marley i Toots and The Maytals, lecz przede wszystkim ta niezwykła technika nagraniowa. W refrenie naszego utworu 'In Love' sama próbowałam zinterpretować dubowe pogłosy i nie wiedziałam, jak oni to robią, więc po prostu śpeiwałam "in-in-in, love-love-love", tak jakby miało to być zdubowane.
[ Gina i Ana, 1979 ]
Hmm, życie w Londynie pod koniec lat 70. musiało być czymś wyjątkowym...
AdS: Myślę, że dotyczyło to jednak pewnego małego kręgu. Chodziłyśmy do jednego czy dwóch klubów, w których grały te zespoły i czułyśmy się częścią tego wszystkiego. Potem, kiedy Sex Pistols wystąpili w telewizji i użyli kilku słów, których nie powinni, wybuchł skandal i podchwyciła to prasa. To zabawne, bo teraz nikt nie zwróciłby uwagi na użycie takich słów. (Chodzi o użycie przez członków Sex Pistols słowa 'fuck' w programie 'Today', telewizji BBC w roku 1976, co wywołało ogromny oddźwięk w Zjednoczonym Krolestwie - przyp. WK). Wcześniej było to zjawiskiem na małą skalę, a my byłyśmy częścią tego ruchu. Życie w Londynie było samo w sobie ekscytującym - ja przyjechałam tu z Portugalii, zaś Gina z Notthingham - ale bycie częścią tego ruchu było czymś naprawdę wyjątkowym.
GB: W tamtych czasach Londyn wyglądał zupełnie inaczej. Ta okolica (Nothing Hill - przyp. WK) była pełna pustych, walących sie budynków, które zazwyczaj zamieniano w squaty. Sama mieszkałam na squacie - sam budynek się sypał, ale było to coś cudownego, ponieważ był on nasz. W okolicach mieszkało wielu artystów i muzyków, którzy także squattowali i była to naprawdę inspirująca wspólnota. Taka była wówczas rzeczywistość, i tylko z dzisiejszej perspektywy możesz docenić to, co wtedy naprawdę się działo. Było to coś naprawdę wyjątkowego, bo dziś dzieciaki muszą wydawać tutaj fortunę na klitki do mieszkania, charują żeby opłacić czynsz i brak im czasu na twórczą aktywność.
Czy uważacie Raincoats za zespół punkrockowy? Przykleja się wam tę etykietkę, chociaż wasza muzyka brzmi inaczej niż większość brytyjskiego punkrocka z tamtych lat.
AdS: Myślę, że punkrock stworzył wiele dobrego. Niósł on ze sobą ogromną energię, a także zachęcał do znalezienia w nim czegoś własnego i pracy nad tym. Wszytkie dobre zespoły z tego nurtu bardzo się od siebie różniły, i my jesteśmy owocem tamtych czasów. Jeśli wystartowałybyśmy pięć lat wcześniej czy pięć lat później, to Raincoats byłby kompletnie innym zespołem. Myślę, że nasza postawa w tamtych czasach opierała się na odkrywaniu pewnych rzeczy i przetwarzaniu ich na swój własny sposób. Dokładnie to samo robiły te inne dobre zespoły - szukały czegoś własnego. Jeślido czegoś dążysz, to wkładasz w to własne doświadczenia, własny charakter, własną wiedzę. Powstaje wtedy coś innego niż nowa wersja dorobku innych. W latach 80. punkiem zaczęto nazywać zespoły grąjace szybko i głośno, będące taką gorszą wersją Clash i Sex Pistols.
GB: Myślę, że dla nas najważniejsze było to, że punk pozwolił nam odważyć się robić rzeczy, za które wcześniej nie odważyłybyśmy się zabrać. Pamiętam, że Ari Up z The Slits mówiła, że to przyjaciele dodawali jej odwagi do grania w zespole. Ale w jej przypadku była to zupełnie inna historia, bo przyjaźniła się z Keithem Levine, Johnym Lydonem, Joe Strummerem... Oni pomagali jej zespołowi, a my byłyśmy zdane bardziej na siebie i dopiero Geoff Travis z Rough Trade pomógł nam z produkcją i wydaniem naszej muzyki.
Pamiętacie, gdzie grałyście swoje pierwsze koncerty?
GB: Nasz pierwszy koncert zagrałyśmy w miejscu, które nazywa sie 'Tabernacle'. Teraz to bardzo frymuśne miejsce, ale w tamtym czasie było to lokalne centrum socjalne, a jak już wspominałam ta okolica była wówczas czymś na kształt 'squattlandu'.
AdS: Nasz drugi koncert zagrałyśmy w pomieszczeniu nad pubem. Niespodziewanie pojawiła się tam dwójka nieznajomych i tak zaczęła się nasza polska przygoda.
[ Ulotka z warszawskiego koncertu The Raincoats, strona A ]
No własnie. Od samego początku czekałem na właściwy moment, by zadać na ten temat pytanie.
GB: Simon, mój kumpel ze szkoły, kolegował się z preformerami z grupy Randywork. Zagrałyśmy my koncert przed ich występem, a dwójka Polaków organizujących miedzynarodowy festiwal performance'u pojawiła się tam właśnie po to, by ich nań zaprosić. Przy okazji obejrzeli nasz występ i my też dostałyśmy zaproszenie. Moi nauczyciele w szkole mówili, że może to być niebezpieczne, żeby w to nie wchodzić...
AdS: Myślę, że właśnie zaproszenie do Polski pozwoliło nam uwierzyć w to, że jesteśmy zespołem w pełnym tego słowa znaczeniu. Kiedy zakładałyśmy The Raincoats nie myślałyśmy o karierze, płytach i tego typu rzeczach - po prostu chciałyśmy grać. I później pojechałyśmy do Polski, wystąpiłyśmy przed wielką publicznością, która darła się do utraty tchu, poraniłyśmy palce grając...
GB: O tak! Ja miałam ogromne odciski na palcach!
AdS: Dałyśmy z siebe wszystko, ponieważ publiczność także dała z siebie wszystko. Myślę, że to był nasz pierwszy koncert z prawdziwego zdarzenia. Na pierwszym byłyśmy bardzo przestraszone, drugim był ten we wspomniany pubie - to była świetna zabawa, ale myślę, że dopiero w Polsce odnalazłyśmy istotę zespołu.
To był wyjątkowy koncert także dla mojego kraju - najprawdopodobniej Raicoats był pierwszą punkrockowa grupą z zagranicy, która wystąpiła w Polsce.
AdS:: Pamiętam, że kiedy byliśmy w Polsce ktoś wspominał, że ostatnim rockandrollowym zespołem, który wystąpił przed nami w Warszawie byli The Rolling Stones, a w międzyczasie przyjeżdżali tylko artyści jazzowi albo komercyjne gwiazdki.
Czy wiecie, że nazwa Raincoats pojawia się w każdej publikacji na temat punkrocka w Polsce? Wasz koncert zainspirował późniejszszych liderów warszawskiej sceny punkrockowej, o czym często wspominają zresztą w wywiadach...
GB: Och, to wspaniale!
AdS: Nie miałyśmy o tym pojęcia, ponieważ oczywiście nie mówimy po Polsku...
GB: Mam gdzieś tę jedyną recenzję naszego wsytępu - muszę ją kiedyś znaleźć - napisano w niej że wyglądałyśmy jak dziwki które uciekły z więzienia.
Krążą opowieści o imprezie, którą urządziłyście w pokoju hotelowym, oraz o tym, że obdarowałyście warszawskich punkowcow farbą do włosów.
GB: Tak, to nazywało sie Crazy Colour.
Czy przychodzą wam do głowy jakieś inne wspomnienia z tej wyprawy?
GB: Może nie powinnam tutaj o tym mówić, ale pamiętam dosyć niemiłe wydarzenie. Wzięłyśmy ze sobą z Anglii mnóstwo punkowych singli. Później, chciałam trochę podidżejować w jakimś klubie, ale powstrzymali mnie bramkarze. Rzekomo kobietom nie wolno było wchodzić do budki didżeja. Wsciekłam się i nie chciałam wyjść, więc doszło do tego, że wywlekli mnie z klubu i zostawili na zewnątrz na chodniku. Byłam wściekła. Następnego dnia menedżer klubu przyszedł do hotelu przepraszać mnie z tego powodu.
AdS: Gina zaprosiła dziewczynę poznaną w hotelu na nasz koncert. Okazało się, że nie wpuszczono jej, ponieważ nie należała do odpowiedniego stowarzyszenia. Ale generalnie jesteśmy zadowolone, że tam pojechałyśmy...
GB: Wiesz, w tym czasie studiowałyśmy w szkole plastycznej, gdzie wszystko było dozwolone, i było to na swój sposob nudne. I nagle pojechałyśmy do kraju rządzonego dziwnymi zasadami, którym musiałyśmy się przeciwstawiać. Ale oczywiście zdajemy sobie sprawę z tego, że było nam łatwiej ponieważ miałyśmy możliwość tego, aby swobodnie opuścić ten kraj. Polakom znacznie trudniej było wówczas walczyć z reżimem.
AdS: Na nasz koncert przyszła publiczność, która wyglądała tak jakby poprzebierała się za punków. To było bardzo słodkie - rozumiesz, podarte ciuchy z napisem punkrock, okulary bez szkieł, etc... Było to pewne wydarzenie, które pozwoliło im na moment buntu w otaczającej ich rzeczywistości.
GB: Pamietam też, że chodziłyśmy do barów mlecznych i podawano tam coś co smakowało jak przeterminowane mleko. To było dla nas coś niezwykłego... (smiech)
[ Ulotka z warszawskiego koncertu The Raincoats, strona B ]
Po powrocie z Polski ukazał się wasz pierwszy album.
AdS: To trwało jeszcze trochę.
GB: W międzyczasie pojechałyśmy na trasę z zespołem Kleenex.
AdS: Nagrałyśmy singla w kwietniu 1979 i później pojechałyśmy na trasę z Kleenex
GB: Palmolive została wyrzucona z The Slits, a my nie mogłyśmy zrozumieć, jak mogły wyrzucić tak niezwykłą perkusistkę. W tym czasie grał z nami na bębnach jej szwagier i zasugerował, by zaprosić ją do grania. To właśnie ona wpadła na pomysł, byśmy poszukały skrzypaczki.
AdS: Nie tak dawno temu spotkałyśmy się z nią w Nowym Jorku, po wielu latach niewidzenia. wyznała wtedy, że w tamtym czasie była opętana ideą, by zmiksować punka z muzyką klasyczną. Nic z tego jednak nie wyszło
GB: Palmolive była pełna niezwykłych pomysłów, jednak kiedy dołączyła do Raincoats miałyśmy już wtedy bardzo mocną świadomość tego, co chcemy osiągnąć. Chyba lepszym wyjściem dla niej byłoby wtedy założenie własnego zespołu. Ja sama byłam zachwycona faktem że, Palmolive grała z nami, jednak mogę sobie wyobrazić, że nie było to to, czego ona naprawdę oczekiwała.
AdS: Wydaje mi się, że była ona zadowlona z tego, jak robimy razem muzykę. Chyba mniej zadowlona była z życia i szukała własnej duchowej drogi - wyjachała do Indii, i tak dalej... Myślę, że po prostu miała dosyć bycia w zespole.
GB: To właśnie jej pomysłem była próba włączenia do zespołu instrumentów klawiszowych i skrzypiec. I tutaj pojawiła się Vicky Aspinall , która wywodziła się ze środowiska jazzrockowego i było to coś strasznego. Musiałyśmy znaleźć sposób na zintegrowanie tych nowych elementów z tym, co robiłyśmy wcześniej, i wydaje mi się, że wyszło nam coś wyjątkowego.
Na waszym drugim albumie wystąpił sam Robert Wyatt. Jak doszło do tej współpracy?
GB: Robert współpracował wcześniej z Geoffem (Travisem - przyp. WK) i z Adamem (Kidronem - przyp. WK), który realizował nasze płyty. Palmolive opuściła wtedy zespół, przez jakis czas grała z nami Ingrid i ktoś zasugerował, by spróbować nagrać kilka kawałków z Robertem. Zagrałyśmy nawet z nim na żywo i był to chyba jeden z jego pierwszych występów na scenie od czasu jego wypadku. To, że zgodził się zagrać z nami na żywo było dla nas wielkim przywilejem. Miałyśmy już wtedy nagrane piosenki, a on po prostu dołączył do nas i nagrał te niezwykłe partie perkusji. Był przyzwyczajony do różnych dziwnych kombinacji, progresywnych i jazzowych rzeczy, tak że dla niego nie było to nic niezwykłego i zrobił to w cudowny sposób. To dosyć niezwykła osoba z interesującymi poglądami na życie, bezustannie myśląca i twórcza.
[The Raincoats, 1979]
Inna osoba, której nazwisko zwykle pada przy historii Raincoats, to Kurt Cobain...
GB: Kto? (śmiech) Myślę, że życzyłybyśmy sobie poznać go trochę lepiej.
AdS: Miało to na nas wielki wpływ. Mnóstwo osób zaczęło słuchać naszej muzyki, ponieważ pytany o swoje ulubione zespoły zawsze wymieniał nasz. Dzieciaki nie słyszały o nas wcześniej i pomyślały: 'Jeśli on ich lubi, to muszę spróbować dowiedzieć się, o co w tym wszystkim chodzi'. Zaczynali więc szukać naszej muzyki, kończąc na zakupie egzemplarza 'The Kitchen Tapes'(śmiech)
Właśnie, powiedzcie coś więcej o tym albumie.
AdS: Ja sama dopiero niedawno polubiłam tę płytę. W tamtych czasch nienawidziłam jej, nie mogłam jej słuchać. Ciągle są na niej fragmenty, których nie lubię, ale myślę, że teraz brzmi to znacznie lepiej. Może nie lubiłam tej płyty także dlatego, że powstała ona w niezbyt dla nas miłym czasie, kiedy zespół zaczął się rozpadać? Nie byłam wtedy zbyt szczęśliwa, i muzyka z tamtych czasów kazała myśleć o nich na nowo. Ale generalnie, nie lubię tej płyty, bo miks nie brzmiał zbyt dobrze, a parę utworów zostało po prostu spieprzonych.
Jak doszło więc do jej powstania?
GB: Grałyśmy wtedy w Stanach i było nas stać tylko na bilety w jedną stronę. Musiałyśmy zrobić coś, by wrócić do domu, i dostałyśmy propozycję, by nagrać sesję na żywo. Myślałyśmy, że będzie to raczej małe, jednorazowe wydarzenie, niż trwały element naszej spuścizy. Przez jakiś czas 'The Kitchen Tapes' było natomiast jedyną osiągalną pozycją z naszej dyskografii...
AdS: Może poza epką, którą nagrałyśmy później ze Stevem Shelley. Myślę, że większość ludzi zaczęła słuchać Raincoats właśnie od tych płyt, a nie od naszych klasycznych albumów. Wydajemy teraz ich reedycje, więc myślę, że będzie można w końcu poznać nasz zespół nieco lepiej.
Czy spodziewałyście się, że Raincoats znajdą tylu naśladowców, głównie w Stanach? W latach 90. powstało tam mnóstwo zespołów nawiązujących do waszego dorobku, a także pokrewnych wam grup, jak Kleenex czy The Slits.
GB: Tak naprawdę, to byłyśmy tym trochę zaszokowane. Po rozwiązaniu zespołu straciłyśmy wszelkie złudzenia. Punk zniknął z mapy, Margaret Thatcher została premierem, dostaliśmy MTV plus wszystkie te koszmarne zespoły pokroju Spandau Ballet, a ikoną kobiecości stał się Boy George. W pewnym sensie straciłyśmy siłę i pomysł na to, by ciągnąć to dalej.
Jak wygladał wasz powróot na scenę w połowie lat 90., kiedy na topie był tzw. 'rock alternatywny'?
GB: Bardzo wielki wpływ wywarł na nas ruch Riot Grrrl. Przez dobre kilka lat nie chodziłam na koncerty, aż do momentu, kiedy Ana i Steve Shelley wyciągnęli mnie na koncert. Zetknęłam się tam z wielką ekscytacją i energią - grały: Huggy Bear, Sister George i Voodoo Queens. Pod scenś stały dziewczyny naładowane energią. Było to olśnienie: 'Wow, bardzo mi to pasuje. Moge znów zacząć chodzić na koncerty i dobrze się na nich bawić'. Byłam teś na nich mile widzana i traktowana po przyjacielsku.
AdS: Poza tym miały one własny styl. Mówiono, że to zaczęło sie od nas, ale Riot Grrrl były inne, bardziej dziewczęce. Nosiły się w jaskrawych kolorach, wplatały wstążki i mówiły: 'Jesteśmy dziewczynami i jesteśmy z tego dumne'. Niosły z sobą bardzo ważne przesłanie i nie pozwoliły publiczności ze sobą zadzierać. Dochodziła do tego jeszcze cała ta kultura fanzinowa, w której eksponowano własne poglądy i robiono to w mysł zasady 'Do It Yourself'. Było to trochę podobne do tego, co przeżyłyśmy w punkowych czasach.
GB: Z tą różnicą, że było w to zaangażowanych więcej dziewczyn. Punk był zdominowany przez mężczyzn, a to robiły panny, które wyssały feminizm z mlekiem matki. W naszych czasach było to słowo traktowane nieco obraźliwie, a te dziewczyny były aktywne, rozpolitykowane, żywotne i przede wszystkim zabawne. I chciały się tym wszystkim dzielić.
AdS: Zdecydowałyśmy się wtedy wydać nasze płyty na kompaktach, ponieważ było na nie zapotrzebowanie. Wywarły one wpływ nie tylko na Riot Grrrl, lecz także na te duże zespoły, jak Nirvana i Pavement. Później wpadłyśmy na pomysł, żeby premierę tych płyt zgrać z imprezą, na którą zaprosiłybyśmy inne angielskie zespoły, by zagrały nasze kawałki, i przy okazji same zagrałybyśmy parę numerów. I tak właśnie wylądowałyśmy w domu Giny i pracowało nam sie aż tak dobrze, że postanowiłyśmy zagrać 'normalny' koncert. Dołączyła do nas Ann na skrzypcach i Steve Shelley na perkusji, którzy sprawili, że muzyka zaczęła znów brzmieć świeżo i że warto było robić to dalej.
Wiem, że pracujecie nad filmem o The Raincoats. Czego można się po nim spodziewać?
GB: Nazywam to filmowym esejem. W obecnym stadium przypomina to trochę film dokumentalny, pojawi się w nim wiele osób mówiących o Raincoats, włączając nas same, tudzież dużo nagrań z koncertów i materiałów o Raincoats...
AdS: Także te z Polski
GB: Jest on w połowie gotowy, właśnie staramy się dojść do tego, jak pchnąć to do przodu. Staramy się przejść z tym na kolejny pułap, zdobyć nań jakieś fundusze i zakonczyć prace. Mamy nadzieję, że będzie gotowy w niezbyt odległej przyszłości. Chcemy, by był zarówno piękny i poetycki, jak i pełen treści.
PS: Wywiad ukazał się w drugim numerze pisma M|I, bodajże z roku 2009. Najśmieszniejsza historia z tego spotkania nie została jednak zarejestrowana. Kiedy wylączyłem dyktafon, Gina opowiedziała mi historię o szałowych butach, które kupiła podczas wizyty w Polsce, przywiozła do Londynu i które stały się obiektem zazdrości tamtejszych punkowych dam. Próbowała mi je opisać, ja za grzyba nie mogłem się domyślić o co jej chodzi. W końcu pokazała mi zdjęcie i okazało się, że to super obuwie pochodziło z przydziałowych sotrów odzieży roboczej PRL-owskich sprzątaczek i pracownic uspołecznionej gastronomii. :)
